Vigo. Teis. Faro de La Guía. Capela. ETEA

Vigo

Sobre este patrimonio

O barrio de Teis é popular en Vigo por ser un distrito obreiro e concurrido. No seu haber, variados exemplos de comercio tradicional intégranse arredor da rúa Sanjurjo Badía, onde tamén atopamos o mercado de abastos. Trátase dunha das localizacións máis antigas da cidade olívica, na que mar e montaña se dan a man. Moito antes de que o porto de Vigo fose o epicentro de chegada de grandes barcos, as mulleres dos mariñeiros subían ao Monte de A Guía para iluminar coas súas fogueiras o camiño dos seus maridos, mariñeiros, no seu regreso a casa. Con ese pasado de pobo mariñeiro identifícase Teis que, mantén no seu territorio tres zonas verdes: A Riouxa, A Madroa e A Guía. Percorren os seus montes dúas sendas naturais: a Senda do Auga e o Sendero GR. Descendendo cara á costa atópase a Escola de Transmisións e Electrónica da Armada (ETEA) que, fundada en 1916, é hoxe un espazo de desfrute para os veciños xunto á súa praia de A Punta. Pouco antes da chegada á enseada de San Simón, observamos un promontorio chamado Monte de A Guía. Este conforma unha punta -da que colle o nome a antes citada praia-, e remata nun faro, clave na sinalización marítima de Galicia, sendo o segundo en ser construído na comunidade despois da Torre de Hércules, e a mediados do século XIX. Grazas aos intereses dos comerciantes locais, que demandaron con vehemencia a súa construción por dúas razóns: o tráfico de entrada en servizo dos buques de vapor e o auxe do comercio marítimo do Atlántico; puido iluminar o fondo da ría. Coroando o Monte, atópase a Capela de Nosa Señora da Guía". Construída en 1951 polo arquitecto Manuel Gómez Román. Centra o seu punto de referencia nunha identificativa torre central. A ermida encoméndase á Virxe de A Guía e o Sagrado Corazón de Xesús."

Para saber máis

Teis é un dos barrios máis antigos e poboados de Vigo que, conserva o seu pasado mariñeiro nun territorio de varios quilómetros; nos que mar e montaña se dan a man. Ao longo e ancho de parte do litoral da ría e confluíndo cara o interior, este distrito ofrece unha gran variedade de comercio tradicional arredor da rúa Sanjurjo Badía, contendo o seu famoso mercado de abastos. Integrado no centro urbano mantén aínda tres zonas verdes: A Madroa, A Guía e A Riouxa, nas que se atoparon vestixios do Neolítico e a cultura castrexa. En Teis podemos atopar a antiga sede da Escola de Transmisións e Electrónica da Armada, tamén coñecida como ETEA. Con máis de 100.000 metros cadrados e fundada en 1916, esta actual área recreativa, abandonou a súa actividade no ano 2002. En 2013 e froito da súa remodelación, foi aberta ao público para o seu uso e desfrute. Así, os seus visitantes poden percorrer o espigón, pasear entre os seus edificios ou bañarse nas súas praias de A Punta e Ríos. O horario da ETEA vai desde as 8:00 ás 22:00h., contando cun carril bici, unha pista de skate, un parque infantil, dúas pistas deportivas e varias pérgolas para resgardarse do sol. O paseo pola beira permite contemplar a Ponte de Rande, a península do Morrazo e, por suposto, a fachada litoral viguesa. A camiñada segue ata Punta Areíño, onde se pode dar a volta, ou continuar cara dous camiños: A Lagoa, ou o monte e faro de A Guía. Dúas sendas percorren Teis: a Senda do Auga na súa ruta cara Redondela e o Sendero GR. Antes de que Vigo se convertese no epicentro portuario de Galicia, con peiraos para grandes barcos, as mulleres dos mariñeiros de Teis subían ao Monte de A Guía para alumar coas súas fogueiras aquelas noites pechadas, axudando aos seus maridos a regresar sans e salvos ás súas casas. Coroado polo inconfundible Monte de A Guía e a súa ermida de Nosa Señora de As Neves, remata en costa coas pequenas praias de A Manquiña, A Fábrica, A Lagoa, Cala do Faro e A Punta. Cara o sur Ríos- Etea, Ríos- Pilón, Ríos- Rampla, O Mende e A Suacasa. Este promontorio sobresae cara o mar formando parte indiscutible da paisaxe da Ría e foi o lugar escollido para construír un faro. Xusto na punta que subxace instalouse a sinalización marítima, a segunda de Galicia despois da Torre de Hércules. Este faro, un dos máis antigos de Galicia, data do ano 1904, aínda que entrou en funcionamento en 1844. A súa misión: guiar ás embarcacións procedentes do Atlántico que entraban por Cíes e, se dirixían ao porto ou interior da enseada de San Simón que, pasado o Estreito de Rande, constituía un dos puntos conflictivos de maior tráfico da Ría polo Lazareto do seu illote. A pretensión xurdiu dos consignatarios de vapores ingleses, que solicitaban instalar unha luz no balcón da súa casa para guiar aos buques. A petición foi desestimada a cambio de colocar dúas sinais de iluminación que guiasen na entrada á ría: unha en Cíes e a segunda en A Guía. Desde o alto do Monte de A Guía elévase a ermida de A Nosa Señora de A Guía, edificada nos anos cincuenta sobre uns restos que datan do século XVI. O seu arquitecto foi Manuel Gómez Román e está dedicada á Virxe de A Guía e o Sagrado Corazón de Xesús que, no proxecto orixinal, ía ser o protagonista rematando a construción coa súa imaxe. Finalmente, e, debido á situación económica, a irmandade decidiu restarlle tamaño á mesma. O templo consta dunha planta rectangular con ábside poligonal. Erguese sobre unha plataforma contida con muro recio de cachotería. O exterior combina este último material con cantería fina e lucidos brancos, nalgúns entrepaños e soportais. A fachada principal véseccionada a súa cornixa a través dunha orixinal composición de placas. Estas abren paso á entrada da igrexa, cun frontón partido con venera central.

Para coñecelo mellor

Teis é un dos barrios máis antigos de Vigo, municipio da provincia de Pontevedra, e conta con mar e montaña. Bordeando o monte A Guía, atópanse as pequenas praias de A Manquiña, A Fábrica, A Lagoa, Cala do Faro e A Punta. En Teis atopáronse achados do Neolítico e restos da cultura castrexa. Non obstante, as primeiras referencias á parroquia son do ano 1145. Por outra banda, no século XVI, comezan a chegar os barcos do corsario Drake e sofre invasións. En A Guía existe un faro tamén coñecido como Faro da Punta, que é o segundo máis antigo de Galicia tras o da Torre de Hércules (localizado na provincia da Coruña). A zona da Guía foi rehabilitada no ano 2010 e agora é moi visitada, pois resulta unha boa elección para un día entre familia e amizades. Xunto a este monte, tamén existía un complexo militar de finais dos anos 50 do século pasado coñecido como a Escola de Transmisións e Electricidade da Armada ou E.T.E.A. Tratábase dun centro onde estudaban oficiais da Armada española. Estaba formado por varios edificios con dotacións, espigóns e polvoríns. Hoxe en día, atópase abandonada, aínda que hai un proxecto para crear unha zona onde gozar da natureza. Por outra banda, no propio monte, atopamos unha ermida dedicada á Virxe da Guía e ao Sagrado Corazón de Xesús. Este templo é de planta rectangular e dispón dun ábside poligonal.