Aquí temos o antigo Colexio dos Xesuítas de A Guarda, coñecido como Apóstolo Santiago.
A Compañía de Xesús abriu aquí este centro en 1875, e poucos anos despois, entre 1877 e 1885, funcionou tamén como pequena escola universitaria. De feito, foi o xermolo de dúas grandes institucións académicas españolas: a Universidade de Deusto e a Universidade Pontificia de Comillas.
O conxunto arquitectónico impresiona pola súa gran galería interior e polo edificio principal, flanqueado por tres torreóns que lle dan un aire solemne e monumental.
Pero este lugar tamén garda memorias máis duras. Durante a Guerra Civil Española, o colexio transformouse nun campo de concentración polo que pasaron preto de 3.000 presos. Tras aquel período, volveu ter un uso educativo durante algún tempo, pechando así un ciclo cheo de contrastes entre a formación, a fe e a memoria histórica.
Hoxe, o antigo colexio mantense como un testemuño desa complexa historia, unindo nos seus muros o recordo da ensinanza, a espiritualidade e os episodios máis difíciles do século XX.