Betanzos. Paseo fluvial dos Caneiros

Sobre este patrimonio

A Reserva da Biosfera Mariñas Coruñesas e Terras do Mandeo" alberga o territorio de 17 concellos: Abegondo, Aranga, Arteixo, Bergondo, Cambre, Carral, Coirós, Culleredo, Curtis, Irixoa, Miño, Oleiros, Oza-Cesuras, Paderne, Sada, Sobrado e Betanzos, lugar onde se atopa o paseo fluvial dos Caneiros. Nesas dúas grandes cuncas, as dos ríos Mero e Mandeo destacan os bosques naturais cheos de corredores fluviais e que albergan boa parte da biodiversidade relevante da Reserva, o que nos ofrece multitude de actividades por descubrir como por exemplo gozar dunha ruta de sendeirismo polo Camiño fluvial dos Caneiros na beira do río Mandeo.

A ruta é de ida e volta polo mesmo sendeiro. Iníciase na Ponte Vella, no casco urbano da Vila de Betanzos. Pola súa configuración, a ruta é das denominadas de baixa dificultade, transcorre ao longo do río Mandeo e chega ao popular Campo de Os Caneiros, lugar de celebración da importante Romaría dos Caneiros como parte da festa de San Roque. Ademais desta ruta, na Reserva da Biosfera Mariñas Coruñesas e Terra do Mandeo poderás realizar: rutas ornitolóxicas de "O Bosque Animado" no Encoro de Abegondo-Cecebre ou os observatorios ornitolóxicos do Mandeo e Rutas ciclistas ou Rutas pola Costa ao longo de 109 quilómetros.

O centro de visitantes que se atopa en Chelo, dispón de toda a información necesaria para coñecer este entorno. O centro de interpretación está equipado cunha interesante exposición permanente sobre os valores ambientais deste espazo natural, coa información que necesite sobre o itinerario e os seus arredores.

Betanzos conta cun dos conxuntos histórico-artísticos máis importantes da comunidade e polas súas rúas transcorre un tramo do Camiño Inglés do Camiño de Santiago. Cabe lembrar que esta localidade foi capital dunha das sete provincias do antigo Reino de Galicia. O camiño transcorre pola Rúa Prateiros para chegar á praza central de Irmáns García Naveira.

Para saber máis

O paseo fluvial dos Caneiros está ubicado no concello de Betanzos na provincia da Coruña, e pertence ao Proxecto Mandeo (SM ou Sendas do Mandeo). É unha ruta lineal que se realiza en sentido de ida e volta polos mesmos pasos. Conta cun percorrido de 3,56 quilómetros, é de dificultade baixa, a altitude máxima deste percorrido é de 42 metros e a mínima de 8 metros.

Conta con algúns tramos de asfalto, pero a maioría do seu percorrido discorre entre espazos naturais, rodeados de bosque de ribeira de amieiros e freixos. Comeza na zona denominada Ponte Vella, ten unha pasarela de madeira que discorre ao longo do río Mandeo e remata no Campo de Os Caneiros, unha zona aberta onde cada ano se celebra a Romaría dos Caneiros, como parte do programa das festas en honra a San Roque a mediados do mes de agosto. Este paseo está vinculado ao Centro de interpretación Mandeo, no lugar de Chelo, situado ao pé do monte Espenuca. Este último foi declarado paisaxe pintoresca e toda a zona é un punto de referencia para o coñecemento natural e ambiental da cunca media do río Mandeo. Tamén destaca pola súa vexetación autóctona. Algúns dos hábitats naturais deste espazo son de interese prioritario para a súa conservación.

Este centro de interpretación da natureza ofrece unha exposición permanente interactiva sobre valores ambientais deste espazo natural.

A ría, o curso baixo e parte do curso medio do río Mandeo, xunto con parte dun afluente do río Zarzo, o tramo baixo do río Mendo e a desembocadura do río Lambre conforman un espazo natural protexido que forma parte da Rede Natura 2000, unha rede europea para a conservación da biodiversidade.

No río Mandeo existen varias especies ameazadas, como o narciso marzo e fentos relictos do Terciario como Woodwardia radicans, tamén coñecido como fento de cumio que están ameazados pola corta de árbores. Moluscos como o mexillón de río, o caracol de Quimper ou caracol moteado, están tamén ameazados ao igual que o salmón. Entre os anfibios destaca a salamandra rabilarga, tamén a lavandeira cascadeña, o cárabo, morcegos e outros mamíferos protexidos son o desmán ibérico ou a nutria. Todas elas están incluídas no catálogo galego de especies ameazadas.

Para coñecelo mellor

O municipio galego de Betanzos tamén coñecido como Betanzos dos Cabaleiros" na Coruña, atópase nas Rías Altas galegas e o seu núcleo urbano sitúase sobre unha chaira moi próxima aos ríos Mandeo e Mendo.

Segundo a historia de Galicia, Betanzos foi unha das sete provincias que formaban o antigo Reino de Galicia. Ademais, cando a civilización se asentou, Betanzos caracterizábase pola súa muralla e durante a Idade Media, tivo moito movemento comercial, principalmente da actividade pesqueira.

Unha das festas máis coñecidas deste municipio é a de San Roque. Á par, tamén se celebra a romaría pagá máis importante de Galicia, coñecida como "Os Caneiros" e coa elevación do globo de papel en honra a San Roque. O escenario da romaría ubícase no Campo dos Caneiros, preto do curso do río Mandeo. Nesta zona, podemos atopar un paseo fluvial onde gozar da natureza do seu bosque no seu pleno esplendor. Ademais, tamén podemos gozar dun paseo nas típicas barcas de Betanzos, coñecidas como Caneiros. Son de cores e nas festas de San Xoán, no mes de agosto adoitan estar decoradas con flores como orquídeas. O paseo fluvial é coñecido por ofrecer aos visitantes e locais, unha ruta de uns tres quilómetros e medio que comeza na Ponte Vella e remata no propio Campo dos Caneiros.