Illas de Tambo e as Casitérides
Sobre este patrimonio
Pertencente ao Ministerio de Defensa, a illa de Tambo preside a ría de Pontevedra, entre os municipios de Marín e Combarro, aínda que administrativamente pertence a Poio. Esta illa case de ensueño, ovalada e de forma piramidal, atesoura unha longa historia e moitas lendas. Unha delas conta que San Fructuoso camiñou desde ela a Poio, onde fundou o coñecido mosteiro beneditino medieval de San Xoán, declarado Monumento Histórico-Artístico. Durante anos, Tambo foi codiciada por piratas. O mosteiro illano foi destruído polo terrible pirata Drake, que a atacou en varias ocasións. Con todo, aínda se mantén en pé a antiga igrexa mosteiral dedicada a San Miguel e a súa fermosa fonte.
Para saber máis
Pero a historia da illa remóntase moitos séculos atrás. Os primeiros indicios de habitación de Tambo atópanse na zona máis elevada desta illa en forma de pirámide, onde existen restos dun asentamento castrexo da Idade do Ferro. Pola súa situación xeográfica, é un lugar ideal para fondear. Por iso, podería ser unha das illas Casitérides tan codiciadas na Antigüidade. Casitérides é o nome co que os gregos denominaron os centros produtores de estaño (kassiteros) situados no extremo do Occidente. Plinio o Vello, na súa Historia Natural, sinala que o primeiro grego que accedeu ás Casitérides foi Midácrito, personaxe do que non se sabe nada máis. Historiadores e xeógrafos como Ptolomeo, Heródoto e Estrabón tamén fan alusión a estas ricas illas, que o xeógrafo galego do século XVIII José Cornide sitúa, sen ningunha dúbida, no Atlántico que baña Galicia. Crese que os fenicios xa coñecían a ruta do estaño ou das Casitérides, unhas rutas que os cartaxineses terían mantido ocultas ata época romana, dada a súa gran importancia. Segundo Cornide, Sálvora sería unha destas dez illas míticas. Heródoto, no seu libro III de Historia, cando se refire aos confíns do mundo occidental, menciona as Casitérides e identifícaas como unhas illas de onde procedería o estaño dos gregos, aínda que recoñece que non pode confirmar a súa existencia. Estrabón, na súa Xeografía, afirma que se trata de dez ínsulas situadas preto do porto dos ártabros (que habitarían a rexión en torno á actual A Coruña) e sostén que foron os fenicios os primeiros en chegar alí. Conta, ademais, como os romanos intentaron insistentemente acceder ás illas Casitérides, pero cando os navíos fenicios que surcaban o océano rumbo ás costas galegas descubrían que os seguían, facían encallar os seus barcos para preservar dese modo o segredo da ruta. Tamén o matemático, xeógrafo e astrónomo grego Ptolomeo as menciona. A partir da obra Ora marítima de Aveiro (s. IV a. C.), que conta as fazañas marítimas dos fenicios 800 séculos atrás, as principais correntes arqueolóxicas identifican a súa localización exacta na Bretaña francesa ou nas Illas Británicas e que o tránsito dos fenicios polo noroeste da península ibérica era un paso máis cara ás Casitérides. Con todo, na actualidade os datos arqueolóxicos parecen indicar o contrario. Non hai evidencias fenicias nin na Bretaña francesa nin en Gran Bretaña, mentres que en Galicia si. A riqueza en estaño das rías galegas e as numerosas mostras de importante actividade metalúrxica na transición do Bronce ao Ferro así parecen evidencialo. O xeógrafo, naturalista e humanista galego José Cornide de Saavedra e Folgueira (A Coruña, 1743-Madrid, 1803) defende a situación xeográfica das Casitérides nas costas galegas, coñecidas desde a antigüidade pola súa abundancia de minas e xa apunta que os fenicios comerciaban cos poboadores de Galicia. O xeógrafo baséase nos textos dos historiadores e xeógrafos clásicos e identifica estas illas en "os baixos de Corrubedo, as illas de Sálvora, Arousa, Cortegada, Grove, Ons e Cíes, Baiona, e outras máis pequenas da ría de Arousa".
Para coñecelo mellor
Situada na provincia de Pontevedra, a Illa de Tambo localízase entre as localidades de Marín e Poio e alcanza unha superficie de 28 hectáreas. En principio, foi denominada Thalavo, Tanavo e Toambo, aínda que se asocia ao latín tumulus ou grega tumbos, relacionando o nome coa forma circular da illa. As diferentes investigacións sitúan os primeiros asentamentos na illa durante a Idade do Ferro, pois existen restos de asentamentos castrexos no alto da mesma. A cultura castrexa estaba caracterizada por poboados de construcións circulares e restos das murallas que servían para protexer á poboación. Ademais, Tambo podería ter formado parte das illas Casitérides, que era o nome que os gregos deron ás illas do Estaño. Desde a Idade do Bronce, o estaño era un metal necesario para producir bronce xunto co cobre e, así, crear utensilios dun metal resistente. Os fenicios eran conscientes da importancia do estaño e ían na súa procura a través do Mediterráneo.
Galería
Localización
- Localidade
- Poio
- Concello
- Poio
- Provincia
- Pontevedra
- País
- España
O ben
- Tipo
- Illa
- Eco-destino
- Ría de Pontevedra
- Contorna
- Natural
- Relevancia
- Nacional
Como chegar
- Acceso
- Por mar Por terra
- Distancia
- 0 km
A visita
- Accesible
- No
- Aparcadoiro
- No
Coordenadas
- Latitud
- 42.41143800
- Longitud
- -8.70893100